Soms komen door puur toeval over een bepaald thema twee films vrijwel tegelijkertijd uit: Dante's Peak en Volcano, Antz en A Bugs Life, Armageddon en Deep Impact. Deze keer betreft het de films Black Hawk Down en We Were Soldiers, allebei films over incidenten waarbij Amerikaanse soldaten in den vreemde een historisch pak slaag kregen.
We Were Soldiers is gebaseerd op het gelijknamige boek van Luitenant-Kolonel Hal Moore, commandant van de allereerste militaire eenheid die in de Vietnam-oorlog de Noord-Vietnamese strijdkrachten bevocht. De film gaat dan ook over deze slag, die plaatsvond in November 1965. Per helicopter kwamen Moore en zijn mannen aan op landingsplaats X-Ray in die Ia Drang vallei, beter bekend als de Vallei Des Doods. Het bleek een hinderlaag te zijn: de Vietnamezen waren met ruim 2000 man, vijf maal zoveel als de Amerikanen...
Moore (gespeeld door Mel Gibson) was geen bureausoldaat: hij beloofde als eerste het slagveld te betreden en er als laatste weer weg te gaan. En hij was dan ook de eerste die uit de helicopter stapte. 400 soldaten zouden hem volgen, waarvan de meesten geheel zonder oorlogservaring. Bovendien was het Amerikaanse leger gedwongen een nieuwe taktiek uit te proberen: vanwege het Vietnamese landschap leek het handig om manschappen per helicopter midden in het gevecht te droppen. Daarvoor werd een oude eenheid, de cavalerie, omgevormd tot een nieuw en in de praktijk nooit getest wapen. De nieuwe taktiek bleek duidelijk zwakke kanten te hebben.
Gebeurtenissen op het slagveld laten zich slecht beschrijven, maar de mensen die er rondlopen wel. Zo is er Sergeant-Majoor Plumly, een heuse ijzervreter die het (indertijd) nieuwe wapen, het M-16 machinegeweer, absoluut niet vertrouwde. Hij had gewone pistolen op zak en redde zich daar uitstekend mee. (Voor de kenners: de film maakt inderdaad een fout. In 1964 werd de M-14 in gebruik genomen.) De commandant van de helicoptereenheid heeft als bijnaam Snakeshit en dan is er ook nog Joe Galloway (Barry Pepper), een jonge fotograaf uit een militair geslacht die zonder wapen uit de helicopter stapt om vast te kunnen leggen hoe een oorlog er van dichtbij uit ziet. Galloway bestond ook echt en schreef later samen met Moore het boek. En natuurlijk zijn er de types waarvan je meteen weet dat ze heldhaftig maar gruwelijk het loodje zullen leggen, zoals het melkmuiltje dat pas vader is geworden en natuurlijk de kleurling die zich volgens zijn echtgenote nooit heeft laten discrimineren door het land waar hij voor vecht.
Mel Gibson speelt de hoofdpersoon en hoewel de man zijn uiterste best doet ernstig te blijven kijken zien we toch wel erg vaak dezelfde glinsterende ogen als in Leathal Weapon. Lt. Col. Moore komt trouwens ook wel érg sympathiek over. Hij bestudeert elke avond de taktieken en fouten van andere commandanten, bidt met zijn mannen, houdt een emotionele toespraak waarin hij belooft niemand achter te zullen laten en is zo'n geharde vechtjas dat Rambo en The Terminator er met zijn tweetjes nog wel tien minuten over hadden nagedacht voor ze Moore te lijf waren gegaan. Wat daar van klopt weet je nooit, maar Moore leeft nog steeds, zijn boek is al een tijdje in omloop en er heeft nog niemand geklaagd.
Deze film is voor Gibsons doen ongewoon gewelddadig. Mensen die bij bloederige beelden liever de ogen sluiten kunnen beter een blinddoek meenemen en voor de zekerheid ook nog achterstevoren gaan zitten. Verschillende soldaten worden in het hoofd getroffen en verder zien we nog slachtoffers van brandbommen, een fosforgranaat en meer van dat fraais. Horror kun je het nog net niet noemen, maar de verschrikkingen van het slagveld blijven ons niet bespaard. Aan de andere kant volgt de film ook het leven van de vrouwen die achterblijven op de basis in Amerika en het ene na het andere telegram ontvangen met het slechtst denkbare nieuws. Julia Moore (Madeleine Stowe), de vrouw van de commandant, ontlast een dankbare taxichauffeur van de vreselijke taak om die telegrammen rond te brengen. Dat lijkt een adempauze van de veldslag, maar je weet haast niet wat erger is.
We Were Soldiers is een zware film. Het verhaal van het 1e bataljon van de 7e cavalerie moest zeker verteld worden, maar je kunt je afvragen of de gemiddelde bioscoopbezoeker zich dat realiseert. En voor Hollywood blijft het natuurlijk ook gewoon een manier om geld te verdienen, ondanks die lijst met omgekomen soldaten vlak voor de aftiteling. In het kader van de schijnheiligheid volgens we trouwens ook één Vietnamese soldaat, die ook gewoon een foto van zijn meisje op zak blijkt te hebben. Dat dit een verhaal is over echte helden staat buiten kijf, maar er zijn meer films over Vietnam waarin een stuk minder geschoten wordt en waarbij de boodschap toch ook overkomt. Of misschien wel beter. We Were Soldiers zal dan ook voornamelijk de geschiedenis ingaan als een spannend potje schieten in het vrije veld.
Score: 7/10
Martijn Warnas
|
Alle informatie op Warnas' Movie Academy is eigendom van Warnas.net en mag niet op een andere manier worden bekeken, verspreid, geciteerd of gebruikt dan door het bezoeken van deze website, behoudens schriftelijke toestemming van de maker, te bereiken via . 
|