Er was ooit ook een podcast. Klik hier

Oliver Twist is een van de beroemde verhalen van Charles Dickens, die verder ook nog Great Expectations en A Christmas Carol schreef. Dickens' verhalen waren niet alleen vaak ontroerend, maar gaven ook commentaar op sociale misstanden in zijn tijd zoals kinderarbeid en de armenzorg. Helaas zijn die verhalen wat dat betreft nog steeds actueel, al zijn de meeste kinderarbeiders tegenwoordig niet meer blank en zijn afgedragen Nike-shirtjes de lompen van de 21e eeuw geworden. Toch is dit een heel klassieke, bijna letterlijke uitvoering van Oliver Twist, dat tot voor kort ook als musical in Londen te zien was onder de iets te olijke naam 'Oliver!'.

Het is het verhaal van het weesjongetje Oliver dat eerst heel slecht behandeld wordt in een armenhuis van de kerk en dat vervolgens besluit om naar Londen te gaan. Daar wordt hij gered van de hongerdood door een jonge straatdief, Jack Dawkes. Deze handige gauwdief, met de bijnaam The Artful Dodger, is lid van een jeugdbende. Aan het hoofd daarvan staat de oude, sluwe Fagin. Voor die rol is Ben Kingsley gecast, waarmee deze acteur zich wat mij betreft weer ruimschoots heeft gerehabiliteerd voor de cinematografische miskraam die A Sound Of Thunder heet. Fagin leert zijn jeugdige protegees hoe ze moeten stelen en zakkenrollen en eerlijk gezegd zijn ze bij hem een stuk beter af dan bij de opvang van de kerk. Tenminste, zolang ze niet betrapt worden!

Oliver moet natuurlijk ook de kost verdienen, maar al tijdens zijn eerste les loopt het fout: hij krijgt de politie achter zich aan terwijl hij eigenlijk nog niets gedaan heeft, maar dat leidt wel tot een ontmoeting met Mr. Bromlow. Deze goedhartige man wil Oliver wel onder zijn hoede nemen, maar dat vindt de bende van Fagin geen goed idee: van Oliver valt volgens hen ongetwijfeld een goede dief te maken, dus proberen ze hem zo snel mogelijk weer uit Bromlows huis te krijgen.

Je hoort het, het is een en al ellende wat de klok slaat. Daar moet je maar net zin in hebben, natuurlijk. Hongerige wezen, lijfstraffen, onredelijke rechters... Oliver krijgt het allemaal voor zijn kiezen. Toch zijn er een paar momenten die niet alleen Oliver maar ook ons een beetje hoop geven. Zelfs die Fagin is niet eens zo kwaad, althans niet in het begin. Overigens steelt Fagin eigenlijk altijd de show, al was het maar omdat Oliver nu eenmaal altijd gespeeld wordt door een klein jochie (Barney Clark) en voor Fagin altijd een wereldster op komt draven.

Wie cynisch naar dit soort zaken kijkt, ik ben zelf een goed voorbeeld, zal misschien opmerken dat een verfilming van Oliver Twist niet bepaald het belangrijkste agendapunt voor de filmindustrie is. We komen om in de tekenfilms, TV-series, speelfilms en varianten-op-het-thema en die zijn heus niet allemaal uit 1909 (het jaar van de eerste verfilming, toen nog zonder geluid). Dus wat heeft Roman Polanski hier aan toe te voegen?
Wel, in elk geval heeft zijn versie een fenomenaal productieniveau. Er werd gefilmd in Tsjechië, Frankrijk, Italië en uiteraard in Engeland. In tegenstelling tot een aantal andere versies wordt hier ook zeer uitgebreid ingegaan op Olivers belevenissen voor hij in Londen terecht komt.
Over de cast heb ik ook niks te klagen, al vinden de echte puristen dat de versie uit 1948 met Alec Guinness als Fagin toch beter is. Moeten zij weten. Persoonlijk heb ik meer een zwak voor A Christmas Carol en kan Oliver Twist me gestolen worden, maar een kwaliteitsfilm is nooit naar om te zien. Hoewel niet nodig, niet vernieuwd en wat mij betreft gewoon niet zo interessant, krijgt Oliver Twist een ruime voldoende. Maar eh... doe mij de tekenfilmversie van Disney uit 1988 maar.

Score: 7/10
Martijn Warnas

Wil je het boek gratis lezen, kijk dan op https://en.wikisource.org/wiki/Oliver_Twist.