Voorlopig maak ik even geen grapjes meer over mijn slechte geheugen. Niet dat ik bijgelovig ben, maar je moet het lot niet tarten.
Verzekeringsrechercheur Leonard Shelby (Guy Pearce) had misschien ook even na moeten denken voordat hij de claim van de sinds een ongeluk aan geheugenklachten lijdende Sammy Jankis om een heel lullige reden als onrechtmatig terzijde schoof. Sammy kon geen nieuwe herinneringen meer maken. Met andere woorden: zijn kortetermijngeheugen werkte niet meer. Als hij met iemand sprak wist hij na vijf minuten al niet meer hoe het gesprek begon en de dag erna was hij degene die hij had gesproken ook straal vergeten. Reden genoeg voor de vrouw van Sammy om zijn verzekeraar eens aan te spreken, maar namens de firma besluit Leonard Shelby dat het niet onder de polis valt.
Nauwelijks een jaar later wandelt Shelby zelf over straat met briefjes en polaroidfoto's in zijn zak, omdat hij anders niet weet waar hij woont, wat zijn auto is en wat hij nog moet doen of gedaan heeft. Eigenlijk weet maar een ding zeker: de man die zijn vrouw vermoordde en hem een klap op zijn kop gaf, moet dood. En geheugen of niet, dat gaat hij doen ook. Het verhaal wordt achterstevoren verteld en begint voor de kijker op het moment dat Leonard in koelen bloede een man doodschiet. We komen er al snel achter dat deze man Teddy heet en naarmate we meer te weten komen van de aanloop tot de executie lijkt het erop dat Leonard zijn beste vriend per ongeluk heeft aangezien voor de moordenaar van zijn vrouw. Niet zo gek als je bedenkt dat hij helemaal niet weet dat Teddy zijn beste vriend is. Als enige bewijsstuk daarvoor heeft hij een Polaroidfoto van de man op zak en zoals Teddy zelf al zegt:
'I've had more rewarding friendships than this, you know..."
Teddy wordt trouwens gespeeld door Joe Pantoliano, die zich erin heeft gespecialiseerd om enge types te spelen. Deze keer is zijn personage voor de verandering vrij sympathiek, wat ook wel eens aardig is. Zijn collega uit The Matrix, Carrie-Anne Moss, speelt trouwens ook mee. Zij is Natalie, een vrouw die Leonard van informatie voorziet in ruil voor bepaalde gewelddadige hand- en spandiensten.

Ik kan er verder kort over zijn: deze film is erg goed. HEEL erg goed. Het verhaal is wat de sfeer betreft vergelijkbaar met films als Unbreakable of The Sixth Sense, maar ik vond Memento aanzienlijk beter. Er zijn alleen wat weinig luchtige momenten, hoewel je met iemand die zo'n geheugenstoornis heeft toch heel wat rotgeintjes kunt uithalen. Zo verhuurt de eigenaar van een motel hem doodleuk twee kamers en als Leonard daar achter komt geeft hij het ook doodleuk toe. Over vijf minuten is hij het immers weer vergeten.

Ik kan je trouwens aanraden de website van deze film eens te bezoeken. Hij staat weliswaar stijf van de Flash-animaties, maar is veel beter dan de standaard filmsite die ze tegenwoordig bij elke film maken. Via de ontelbare briefjes die Leonard aan zichzelf schrijft leer je zo alvast iets over het verhaal en voel je een beetje hoe het is om zonder achtergrondkennis zulke gebeurtenissen te moeten overzien.

Score: 9/10
Martijn Warnas