

De Amerikaanse naam voor Jan met de pet is John Q. Public. Daarmee wordt de gewone man bedoeld, die het allemaal maar heeft te pikken. En dat is nu precies wat Denzel Washington in de rol van John Quincy Archibald niet doet, als blijkt dat zijn zoontje door het ziekenhuis niet behandeld zal worden. Je weet misschien dat Denzel een Oscar won voor een doorsnee boevenrolletje in Training Day? Wel, dit is de film waar hij hem eigenlijk voor had moeten krijgen!
John is een eenvoudige man met een baantje in de fabriek. Op een dag krijgt zijn zoon tijdens een potje honkbal een hartaanval. Hij moet met spoed op de wachtlijst voor een donorhart, maar dan hoort John tot zijn ontzetting dat de verzekeringsmaatschappij van zijn baas zoiets helemaal niet dekt. Of hij zelf maar even een aanbetaling van $ 75.000 op wil hoesten, en dat is dan nog maar 30% van de totale rekening!
Dat lukt natuurlijk nooit en daarom grijpt John uiteindelijk naar een heel drastisch middel: hij gijzelt de afdeling Eerste Hulp van het ziekenhuis en eist een plek op de wachtlijst voor zijn zoon. Uiteraard springt de pers er bovenop, wat resulteert in een juichende menigte bij de politiebarricades. Voor de mensen buiten het gebouw wordt John een held, maar binnen ligt dat voor sommigen toch anders. Toch probeert John zo menselijk mogelijk te blijven, ondanks aanvallen van gegijzelden en de politie. Als een ambulance vlak nadat John de boel heeft overgenomen toch een brancard met een zwaargewonde man aflevert regelt John dat de patiënt geholpen wordt. Ook voor het overige leed op de eerste hulp is hij niet blind, maar hij laat er evenzogoed geen misverstand over bestaan dat zijn zoon op die lijst moet.
De meningen over deze film zijn sterk verdeeld: aan de ene kant is het een ontroerend drama en hebben veel mensen wel begrip voor de drastische stap waartoe John zich gedwongen voelt. Aan de andere kant: er zijn wel meer mensen die medische zorg nodig hebben en het toch niet krijgen. Als hun familieleden allemaal aan het gijzelen zouden slaan werd het er niet beter op. Overigens is het ook weer niet zo dat John meteen naar zijn wapen grijpt: eerst stort hij zich in een enorme papierwinkel, vraagt hij hulp bij de kerk en verkoopt hij zelfs alle meubelen, samen met zijn vrouw. Maar John had ook nog andere opties, zoals het zoeken van de publiciteit of het inschakelen van zijn vertegenwoordiger in het congres, zo zijn de argumenten. Een Amerikaanse verzekeringsmaatschappij plaatste zelfs al advertenties om zich te verdedigen tegen de (algemene) beschuldigingen in deze film. En wist je dat de dochter van regisseur Nick Cassavetes zelf een hartkwaal heeft, en dat Nick de nodige problemen met de verzekering had? Dat werpt toch allemaal weer een ander licht op de zaak.
Bovendien is dit natuurlijk een politieke film, die er van uit gaat dat de gezondheidszorg in Amerika een harteloze bureaucratie is geworden waar alleen de rijken geholpen worden. Nu zijn veel mensen het daar hartgrondig mee eens, maar deze film doet weinig moeite om tegenargumenten aan te dragen. De rol van Anne Heche, als administratrice van het ziekenhuis, is dan ook een ondankbare: al na een paar scènes kookt je bloed zodra ze in beeld komt! Het karakter heet overigens Rebecca Payne. What's in a name.
Behalve Denzel zien we grote namen als Robert Duvall als onderhandelaar, Ray Liotta als politiecommandant en James Woods als arts. Politiek of niet: John Q is aangrijpend drama. Washington wint hoe dan ook snel onze sympathie en het verhaal biedt na afloop zeker stof voor een discussie.
Score: 8/10
Martijn Warnas