Hoe het met Klaas Bruinsma is afgelopen, weten we allemaal. De film begint dan ook met die afrekening en gaat dan vijftien jaar terug in de tijd, om na twee uur weer uit te komen bij dat moment. In die vijftien jaar zien we de opkomst en ondergang van een gewetenloze crimineel, die zijn carrière begon met het naïeve idee dat je geweld tot een minimum kon beperken als je maar de juiste mensen uitkoos en alles puur zakelijk aanpakte.

Scenario en regie zijn van Gerrard (met dubbel r) Verhage, die zich op zijn beurt weer liet inspireren door een boek van Parool-verslaggever Bart Middelburg. En inspireren, dat is duidelijk iets anders dan baseren. Kortom, wat er allemaal wel en niet van klopt zou ik je niet kunnen vertellen maar het lijkt me ook niet erg belangrijk. Je moet dit gewoon zien als een thriller of een Nederlandse gangsterfilm, niet als een biopic.

Peter Paul Muller speelt Klaas Bruinsma en dat doet hij goed. Niet dat ik Klaas, bijgenaamd 'De Dominee', zelf kende, maar het personage maakt meteen een duidelijke en sterke indruk. Daarnaast is er een goed gespeelde bijrol voor Chantal Janzen als Annet, gangsterliefje annex gangsterboekhoudster en zaakwaarneemster. Het beste acteerwerk komt wat mij betreft van Frank Lammers (All Stars) als Adrie, een kickbokser en vriend van Klaas die als iets te loyale vriend meegesleurd wordt in steeds verder escalerend geweld en dan ook nog eens van Annet (Bruinsma's vriendin) op zijn lazer krijgt als Klaas zonder begeleiding op pad gaat om gevaarlijke klusjes af te handelen. Jammer dat Huub Stapel niet meer mag doen dan in twee scènes de teleurgestelde vader van Bruinsma spelen: nu hij wat ouder is, komt hij als acteur steeds beter uit de verf.

Wie hoopt op karakters zoals Charlie DaSilva, Sam Klepper en Mabel moet ik teleurstellen: volgens deze film was Bruinsma een one-woman man en werd hij bijgestaan door nondescripte types met namen als Wim en Piet. De rol van Chantal Janzen zou overeen kúnnen komen met ene Thea Moear, maar het mag inmiddels duidelijk zijn dat dit geen biografie is en dat de makers duidelijk geen zin hadden in rechtszaken en ruzie met eh... ondernemend Nederland. Dat de vader van Klaas in de film óók een frisdrankenfabriek heeft, mag trouwens nog een wonder heten. Overigens is Klaas' achternaam in de film 'Donkers'. Oooooohhhhh, dus het gaat helemááál niet over Bruinsma! (Ze hadden die film voor de zekerheid ook 'De Kapelaan' kunnen noemen...)

De Nederlandse filmpers, en ik in het bijzonder, wordt er nog wel eens van beschuldigd altijd maar negatief te zijn over Nederlands fabrikaat. En zolang Johan Nijenhuis films als Costa! en Snowfever blijft maken is dat deels terecht. Toch zijn er geregeld Nederlandse films die staan als een huis en dit is er wat mij betreft weer zo een. Weliswaar is er aan af te zien dat een miljoentje extra hier en daar wonderen had kunnen verrichten, maar die soberheid stoort nergens en visueel is deze film weliswaar somber, maar evenzogoed dik in orde. Ik was alleen verbaasd dat het verhaal slechts vijftien jaar geleden speelde, want aan de kapsels en andere details te zien zou ik eerder 1970 gegokt hebben. Ik vergeef het Verhage graag, want De Dominee is verder een spannende, boeiende en professionele film die zich op punten waar hij makkelijk had kunnen scoren juist in weet te houden. Geen druppel bloed en geen tepel teveel maar tóch spannend. En zo hoort dat.

Score: 8/10
Martijn Warnas